เมื่อวันที่ 17 ธันวาคม 2568 นายฉัตรชัย บางชวด เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ ให้การต้อนรับและหารือร่วมกับมูลนิธิเครือข่ายสถานะบุคคล ซึ่งประกอบด้วยผู้แทนองค์กรเครือข่ายภาคประชาสังคมจำนวน 48 องค์กร ที่ดำเนินงานด้านสิทธิเด็ก คนไร้รัฐไร้สัญชาติ และสิทธิมนุษยชน
การหารือดังกล่าวมุ่งเน้นการสะท้อนปัญหา อุปสรรค และข้อท้าทายในการดำเนินงานที่ผ่านมา ตลอดจนการแลกเปลี่ยนมุมมองต่อสถานการณ์ปัจจุบันและข้อเสนอเชิงนโยบายของมูลนิธิฯ ใน 2 ประเด็นสำคัญ ได้แก่
ประเด็นแรก การขับเคลื่อนมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 29 ตุลาคม 2567 โดยที่ประชุมได้ชื่นชมบทบาทของ สมช. ในการสนับสนุนและผลักดันหลักเกณฑ์เพื่อเร่งรัดการแก้ไขปัญหาสัญชาติและสถานะบุคคลให้แก่บุคคลที่อพยพเข้ามาในราชอาณาจักรเป็นเวลานาน รวมถึงกลุ่มบุตรที่เกิดในราชอาณาจักร ซึ่งมีจำนวนประมาณกว่า 4.8 แสนราย จากเดิมที่การดำเนินการต้องใช้ระยะเวลายาวนานกว่า 40 ปี ปัจจุบันภายหลังการออกประกาศกระทรวงมหาดไทยเพื่อรองรับการขับเคลื่อนมติคณะรัฐมนตรีดังกล่าว ส่งผลให้มีผู้พัฒนาคุณสมบัติแล้วมากกว่า 100,000 ราย อย่างไรก็ดี ที่ประชุมได้แลกเปลี่ยนถึงปัญหาและอุปสรรคเชิงโครงสร้างที่ยังคงปรากฏอยู่ พร้อมข้อเสนอแนะเพื่อการแก้ไขในเชิงปฏิบัติอย่างเป็นรูปธรรม
ประเด็นที่สอง การขับเคลื่อนมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2568 เรื่องข้อเสนอแนะกรณีเด็กที่ไม่มีหลักฐานทางทะเบียนราษฎรหรือไม่มีสัญชาติไทยเข้ารับการศึกษาในประเทศไทย โดยมีกระทรวงศึกษาธิการเป็นหน่วยงานหลักรับผิดชอบ ซึ่งที่ประชุมได้หารือถึงแนวทางการดำเนินการต่อเด็กกลุ่มดังกล่าวให้เกิดความสมดุลระหว่างการคุ้มครองสิทธิในการเข้าถึงการศึกษา กับการป้องกันไม่ให้เกิดแรงจูงใจที่อาจนำไปสู่การแสวงประโยชน์จากเด็กโดยผู้ไม่ประสงค์ดี ขบวนการค้ามนุษย์ หรืออาชญากรรมข้ามชาติรูปแบบอื่น
นอกจากนี้ ยังมีการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นในประเด็นที่เกี่ยวข้องเพิ่มเติม อาทิ แนวทางการบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้เด็กต่างด้าว (Migrant Learning Center: MLC) การจัดการสถานะกรณีพระภิกษุและสามเณรไร้รัฐไร้สัญชาติ และการแก้ไขปัญหาเด็กในกลุ่มผู้หนีภัยจากการสู้รบในประเทศเมียนมาที่อาศัยอยู่ในพื้นที่พักพิงชั่วคราว
การหารือครั้งนี้สะท้อนถึงความมุ่งมั่นของ สมช. ในการทำงานร่วมกับภาคีเครือข่ายภาคประชาสังคมอย่างใกล้ชิด เพื่อร่วมกันแสวงหาแนวทางเชิงนโยบายและเชิงปฏิบัติในการแก้ไขปัญหาสถานะบุคคลในประเทศไทยอย่างเป็นระบบและยั่งยืน บนพื้นฐานของการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน ควบคู่กับการคำนึงถึงมิติด้านความมั่นคงของประเทศอย่างเหมาะสม
กองความมั่นคงภายในประเทศ
สำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ
